Nastolatka najlepiej przygotować do pierwszej wizyty u psychologa szczerą rozmową kilka dni wcześniej: powiedz, dlaczego się martwisz, wyjaśnij, kim jest psycholog i jak wygląda spotkanie, i daj dziecku realny wpływ na to, co się wydarzy. Nastolatek, który wie, czego się spodziewać, i czuje, że to wsparcie, a nie kara, przychodzi z mniejszym lękiem i chętniej mówi. Psychologa obowiązuje tajemnica zawodowa, zapisana w ustawie o zawodzie psychologa, i to jest jedna z najważniejszych informacji dla nastolatka.
Z tego tekstu dowiesz się, jak powiedzieć dziecku o wizycie, co przygotować, jak wygląda pierwsze spotkanie, co z poufnością i jak wygląda konsultacja w Centrum Psychoterapii Livanti w Poznaniu.
Najważniejsze w skrócie:
- Powiedz o wizycie kilka dni wcześniej, nie w drodze do gabinetu.
- Przedstaw psychologa jako wsparcie, nie karę i nie „naprawianie”.
- Daj wybór tam, gdzie się da: termin, gabinet czy online, kto wejdzie pierwszy.
- Osoba poniżej 18 lat przychodzi na pierwsze spotkanie z opiekunem.
- W Centrum Psychoterapii Livanti w Poznaniu z młodzieżą pracują Mikołaj Nizio, Julia Czarnecka (po 180 zł), Gabriela Wawrzyniak, Jan Maciaszczyk (po 200 zł) oraz z młodzieżą od 16 lat Jacek Jankowski (300 zł). Spotkanie trwa 50 minut.
- Myśli o śmierci, samookaleczenia: 112. Nastolatek chce z kimś porozmawiać teraz: 116 111.
Jak powiedzieć nastolatkowi o wizycie u psychologa
Najlepiej wprost, spokojnie i z wyprzedzeniem. Nastolatek wyczuwa podstęp. Jeśli dowie się o wizycie w samochodzie, poczuje się oszukany i przyjdzie do gabinetu zły.
Co powiedzieć:
- Dlaczego się martwisz. Konkretnie, bez oskarżeń: „Od kilku tygodni prawie nie wychodzisz z pokoju i mało jesz. Martwię się.”
- Kim jest psycholog. „To ktoś, kto nie jest rodzicem, nie ocenia i pomaga ludziom w Twoim wieku, gdy jest ciężko.”
- Że to nie kara. „Nie idziesz tam, bo coś zrobiłeś źle. Idziesz, bo zasługujesz na wsparcie.”
- Że to nie „bo jesteś wariatem”. Do psychologa chodzi się ze stresem, smutkiem, lękiem, problemami w szkole, kłótniami w domu.
- Że rozmowa jest poufna. Psycholog nie będzie opowiadał rodzicom szczegółów.
Czego nie mówić: „Jak się nie poprawisz, to pójdziesz do psychologa”, „Psycholog Ci powie, co z Tobą jest nie tak”, „Masz tam wszystko powiedzieć”.
| Zamiast | Powiedz |
|---|---|
| „Musisz iść do psychologa.” | „Chciałbym, żebyś spróbował porozmawiać z kimś spoza rodziny.” |
| „Coś jest z Tobą nie tak.” | „Widzę, że jest Ci ciężko, i nie chcę, żebyś był z tym sam.” |
| „Opowiesz mu wszystko.” | „Powiesz tyle, ile zechcesz.” |
| „To tylko na chwilę, nic wielkiego.” | „Zobaczymy po pierwszym spotkaniu, czy Ci to pasuje.” |
Jak przygotować się do wizyty: krok po kroku
- Wybierzcie specjalistę razem. Pokaż nastolatkowi zdjęcia i opisy psychologów na stronie. Zapytaj, czy woli kobietę, czy mężczyznę. Poczucie wpływu obniża opór.
- Ustalcie termin, który nie koliduje z czymś ważnym dla dziecka. Wizyta zamiast ulubionego treningu zacznie się od złości.
- Zdecydujcie: gabinet czy online. Dla części nastolatków rozmowa z własnego pokoju jest łatwiejsza. Inni potrzebują wyjść z domu, żeby się otworzyć.
- Zbierz informacje dla psychologa. Od kiedy widzisz zmiany, co się wtedy wydarzyło w szkole i w domu, jak dziecko śpi i je, jak się uczy, czy były wcześniej diagnozy, opinie z poradni, leki. Zapisz to na kartce.
- Zapytaj nastolatka, czego się obawia. „Co jest dla Ciebie najgorsze w tym pomyśle?” Często odpowiedź brzmi: „że wam wszystko powie” albo „że będę musiał mówić”. Na obie obawy jest odpowiedź.
- Uprzedź, jak będzie wyglądało spotkanie. Ile trwa, kto wejdzie do gabinetu, o co mniej więcej psycholog zapyta.
- Zaplanuj coś miłego po wizycie. Wspólny obiad, kawa. Bez dopytywania „i co mówiłeś?”.
Jeśli Twoje dziecko w ogóle nie chce rozmawiać i trudno Ci ocenić, czy wizyta jest potrzebna, przeczytaj: nastolatek zamknięty w sobie, kiedy do psychologa.
Jak wygląda pierwsze spotkanie
Pierwsze spotkanie to rozmowa, nie test i nie przesłuchanie. Osoba poniżej 18 lat przychodzi na nie z opiekunem. Zwykle część spotkania psycholog rozmawia z rodzicem i nastolatkiem razem, a część z samym nastolatkiem. Kolejność i proporcje zależą od wieku i sytuacji, a także od tego, czego chce sam nastolatek.
Psycholog najczęściej pyta o:
- powód wizyty, widziany oczami rodzica i oczami nastolatka,
- codzienność: szkołę, przyjaciół, sen, jedzenie, zainteresowania,
- relacje w domu i ważne wydarzenia ostatnich miesięcy,
- samopoczucie: nastrój, lęk, złość, czasem myśli o śmierci,
- to, czego nastolatek chce od tych spotkań, jeśli w ogóle czegoś chce.
Pytanie o myśli o śmierci jest standardem w rozmowie z młodzieżą, która przeżywa trudności. Nie podsuwa takich myśli, a pozwala ocenić, jak pilna jest pomoc.
Na koniec psycholog mówi, co według niego się dzieje i co proponuje: dalsze spotkania z nastolatkiem, spotkania z rodzicami, diagnozę, a jeśli trzeba, konsultację psychiatryczną. Ile potrwa praca, zależy od tego, z czym przyszliście.
Tajemnica i granice: co psycholog powie rodzicom
To pytanie zadaje sobie prawie każdy nastolatek, a często też rodzic.
| Temat | Co usłyszy rodzic |
|---|---|
| Treść rozmów, sekrety, relacje z rówieśnikami | Nie w szczegółach. Ogólne informacje, jak dziecko się czuje i jak może pomóc |
| Zalecenia dla rodziców | Tak, po to są spotkania z rodzicami |
| Zagrożenie życia lub zdrowia: myśli samobójcze z planem, samookaleczenia, przemoc wobec dziecka | Tak, zawsze. O tym psycholog uprzedza nastolatka na początku |
Psycholog wyjaśnia te zasady na pierwszym spotkaniu przy obu stronach. To buduje zaufanie: nastolatek wie, że może mówić, a rodzic wie, że o zagrożeniu się dowie. Tajemnicę zawodową psychologa reguluje ustawa z 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów oraz Kodeks Etyczny Psychologa PTP.
Gdy nastolatek nie chce iść
Nie ciągnij go siłą. Wizyta pod przymusem rzadko coś daje.
Co możesz zrobić:
- Idź sam na konsultację dla rodzica. Dostaniesz wskazówki, jak rozmawiać i jak zachęcić dziecko.
- Zaproponuj jedno spotkanie „na próbę”, bez zobowiązań.
- Daj wybór specjalisty lub formy online.
- Wracaj do tematu spokojnie co jakiś czas, bez nacisku.
Wyjątek: gdy nastolatek mówi o śmierci, robi sobie krzywdę albo jest w ostrym kryzysie, nie czekasz na jego zgodę. Dzwonisz pod 112 albo jedziesz na izbę przyjęć Szpitala Klinicznego im. Karola Jonschera przy ul. Szpitalnej 27/33 w Poznaniu (psychiatria dzieci i młodzieży). Gdy potrzebujesz rozmowy jako rodzic, zadzwoń pod 800 70 2222.
Jak wygląda konsultacja w Centrum Psychoterapii Livanti
W Livanti przy ul. Mikołaja Reja 5/2 w Poznaniu z nastolatkami pracuje kilka osób. Możecie wybrać razem z dzieckiem:
| Osoba | Z czym najczęściej | Wiek | Cena za 50 minut |
|---|---|---|---|
| Mikołaj Nizio, psycholog kliniczny i dziecięcy, psycholog sportu | ekrany i gry, hejt, ADHD, autyzm, presja w sporcie | 5-18 lat | 180 zł |
| Julia Czarnecka, psycholog dzieci i młodzieży | lęk, depresja, ADHD/ADD, szkoła, trudności rodzinne, psychoedukacja rodziców | od 7 lat | 180 zł |
| Gabriela Wawrzyniak, psycholog dziecięcy | lęk, kryzys, dojrzewanie, ADHD, spektrum autyzmu, interwencja kryzysowa | 8-18 lat | 200 zł |
| Jan Maciaszczyk, psycholog dziecięcy, seksuolog | lęk, nastrój, myśli samobójcze, trudności szkolne, pytania o seksualność | 3-18 lat | 200 zł |
| Jacek Jankowski, psycholog, psychoterapeuta psychodynamiczny w trakcie szkolenia | starsza młodzież, interwencja kryzysowa | od 16 lat | 300 zł |
Każde spotkanie trwa 50 minut. Osoba poniżej 18 lat przychodzi na pierwsze spotkanie z opiekunem. Możliwe są też spotkania online. Jeśli nie wiesz, do kogo się zapisać, zadzwoń i opisz krótko, z czym przychodzicie. Więcej o pracy z dziećmi i młodzieżą znajdziesz na stronie psycholog dziecięcy Poznań.
Najczęstsze pytania
Czy nastolatek musi wyrazić zgodę na wizytę?
Do 18. roku życia o wizycie decyduje opiekun prawny. W praktyce zgoda i chęć nastolatka bardzo pomagają, bo bez nich trudno o szczerą rozmowę. Ustawa o prawach pacjenta daje osobom od 16 lat prawo do informacji i współdecydowania o swoim leczeniu.
Czy mogę być w gabinecie przez całe spotkanie?
Część spotkania tak. Psycholog zwykle chce też porozmawiać z nastolatkiem sam na sam, bo przy rodzicu dziecko rzadko mówi o wszystkim. To normalne i nie oznacza, że coś przed Tobą ukrywa.
Co, jeśli nastolatkowi psycholog nie przypadnie do gustu?
Zdarza się. Relacja z psychologiem jest ważna. Po pierwszym spotkaniu zapytaj dziecko, jak się czuło. Jeśli źle, możecie spróbować z inną osobą.
Co zabrać na pierwszą wizytę?
Notatki o tym, od kiedy i co się zmieniło, wcześniejsze opinie i diagnozy, jeśli są, oraz listę leków, które dziecko przyjmuje. Nastolatkowi nic nie jest potrzebne.
Źródła
- Ustawa z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów (tajemnica zawodowa).
- Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, art. 9 i art. 17 (prawa pacjenta od 16. roku życia).
- Kodeks Etyczny Psychologa, Polskie Towarzystwo Psychologiczne (poufność, granice tajemnicy).
- WHO, „Mental health of adolescents”, nota informacyjna (znaczenie wczesnego wsparcia w okresie dojrzewania).
- Cennik i zespół Centrum Psychoterapii Livanti, livanti.pl, stan na listopad 2026.
Jeśli chcesz umówić pierwszą wizytę dla nastolatka albo najpierw porozmawiać sam, zadzwoń do Centrum Psychoterapii Livanti w Poznaniu pod numer 537 800 490 albo wejdź na livanti.pl. Przy zagrożeniu życia dzwoń pod 112.